Insight 106 — لیفت لثه؛ چرا گاهی برداشتن لثه بهتنهایی کافی نیست؟
بیماری مراجعه می‌کند که از کوتاه‌بودن دندان‌های قدامی‌اش ناراضی است. تصمیم می‌گیریم با لیفت لثه طول تاج‌ها را بیشتر کنیم و بعد سراغ لمینیت یا کامپوزیت برویم. اما قبل از اینکه مشخص کنیم چقدر لثه برداریم، یک سؤال مهم‌تر داریم: استخوان زیر این لثه کجاست؟
تمام بافتی که روی تاج دندان می‌بینیم، لزوماً لثه‌ی اضافه نیست. بخشی از آن برای حفظ اتصال طبیعی لثه به دندان لازم است؛ همان چیزی که سال‌ها با عنوان Biologic Width می‌شناختیم و در طبقه‌بندی جدید بیماری‌های پریودنتال، Supracrestal Tissue Attachment نامیده می‌شود.
اگر بدون توجه به این اتصال، لثه را کوتاه کنیم، ممکن است نتیجه‌ی روز جراحی با چند ماه بعد کاملاً متفاوت باشد.
چه زمانی می‌توانیم فقط لثه را برداریم؟
وقتی موقعیت استخوان مناسب است و بافت نرم بیش از حد روی تاج دندان قرار گرفته، می‌توانیم با جینجیوکتومی (Gingivectomy) طول بیشتری از تاج را نمایان کنیم؛ به شرطی که فضای کافی برای اتصال طبیعی بافت‌ها باقی بماند.
اما گاهی کرست استخوان آن‌قدر به CEJ نزدیک است که فضای کافی برای جابه‌جایی لبه‌ی لثه به سمت اپیکال نداریم. اگر در این شرایط فقط لثه را برداریم، ممکن است در جریان ترمیم دوباره به سمت موقعیت قبلی برگردد؛ پدیده‌ای که به آن Rebound می‌گوییم.
مشکل وقتی جدی‌تر می‌شود که مارجین لمینیت یا روکش را هم در موقعیت جدید قرار دهیم. اگر مارجین وارد محدوده‌ی اتصال سوپراکرستال شود، ممکن است با التهاب مزمن، خونریزی، تحلیل بافت یا ریسشن مواجه شویم. یعنی برای بلندتر کردن تاج، سلامت پریودنتال و نتیجه‌ی زیبایی را به خطر انداخته‌ایم.
از کجا بفهمیم استخوان هم باید برداشته شود؟
یکی از روش‌های کاربردی، بون ساندینگ (Bone Sounding) زیر بی‌حسی است. با پروب موقعیت کرست استخوان را مشخص می‌کنیم و می‌سنجیم که اگر لبه‌ی لثه به موقعیت دلخواه منتقل شود، چه فاصله‌ای تا استخوان باقی می‌ماند.
عدد حدود ۳ میلی‌متر معمولاً به‌عنوان یک راهنمای بالینی مطرح می‌شود، اما قانون ثابتی برای همه‌ی بیماران نیست. عمق سالکوس، ضخامت بافت و موقعیت CEJ هم در تصمیم ما اهمیت دارند.
اگر فضای کافی وجود نداشته باشد، ممکن است به کراون لنتنینگ همراه با اصلاح استخوان (Osseous Crown Lengthening) نیاز داشته باشیم، نه صرفاً برداشتن لثه. به‌خصوص در بیمارانی با لثه‌ی ضخیم که احتمال برگشت لثه در جریان ترمیم بیشتر است.
نکته اینجاست که در لیفت لثه فقط قرار نیست لبه‌ی لثه را جابه‌جا کنیم؛ باید مطمئن شویم بافت‌ها در موقعیت جدید امکان حفظ سلامت و ثبات را دارند.
پس قبل از اینکه تصمیم بگیریم چند میلی‌متر لثه برداریم، باید بدانیم چند میلی‌متر با استخوان فاصله داریم.
محتوای این صفحه برای استفادهٔ آموزشی دندان‌پزشکان و دانشجویان دندان‌پزشکی تهیه شده است.